Bộ Luật Lao động (sửa đổi, bổ sung) năm 2019 được Quốc hội thông qua và có hiệu lực từ ngày 01/01/2021, quy định nhiều điểm mới về chính sách đối với lao động. Trên cơ sở thay đổi từ quan điểm bảo vệ lao động nữ sang bảo đảm và thúc đẩy thực hiện bình đẳng giới, có nhiều chính sách mở nhằm phát huy vai trò của lao động nữ cũng như quyền bình đẳng giữa nam và nữ.
MỘT SỐ SỬA ĐỔI CÓ TÁC ĐỘNG THÚC ĐẨY BÌNH ĐẲNG GiỚI:
Thứ nhất: Bộ Luật Lao động 2019 đã bổ sung những chính sách mới nhằm bảo vệ thai sản, bảo vệ quyền của lao động nữ. Cụ thể:
- Trường hợp hợp đồng lao động hết hạn trong thời gian lao động nữ đang mang thai hoặc nuôi con dưới 12 tháng tuổi thì được ưu tiên giao kết hợp đồng lao động mới (Khoản 3, Điều 137).
- Bộ Luật Lao động 2019 bảo đảm quyền việc làm, quyền lao động của lao động nữ thay vì quy định hạn chế của Bộ Luật Lao động 2012 nhằm mở rộng cơ hội việc làm cho lao động nữ. Theo đó, trao quyền cho lao động nữ quyết định làm hoặc không làm các công việc có ảnh hưởng xấu đến chức năng sinh sản và nuôi con nhỏ trên cơ sở được cung cấp đầy đủ thông tin và bảo đảm điều kiện an toàn, vệ sinh lao động; trao quyền cho lao động nữ quyết định có làm việc ban đêm, làm thêm giờ hay đi công tác xa khi đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi (Điều 137, 142).
Thứ 2: Một số nội dung Bộ Luật Lao động 2012 chỉ được quy định đối với lao động nữ, nay sửa lại thành quy định đối với người lao động nói chung (gồm cả nam và nữ).
Thay vì đặt tên Chương (X) là “Những quy định riêng đối với lao động nữ” (Luật Lao động 2012), nay đổi thành: “Những quy định riêng đối với lao động nữ và bảo đảm bình đẳng giới”. Trong đó, vừa kế thừa và giữ nguyên một số nội dung Chương X của Bộ Luật Lao động năm 2012. Đồng thời, xuyên suốt trong các Điều khoản đã bổ sung, chỉnh sửa một số nội dung nhằm đảm bảo bình đẳng về quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của lao động nam và lao động nữ trong công việc và trong gia đình, chăm sóc con. Cụ thể:
- Bổ sung đối tượng hưởng chế độ nghỉ thai sản: “Lao động nam khi vợ sinh con, người lao động nhận nuôi con nuôi dưới 06 tháng tuổi, lao động nữ mang thai hộ và người lao động là người mẹ nhờ mang thai hộ được nghỉ việc hưởng chế độ thai sản theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội” (Khoản 5 điều 139).
- Sửa đổi bổ sung quy định bảo đảm việc làm cho lao động nghỉ thai sản: “Lao động được bảo đảm việc làm cũ khi trở lại làm việc sau khi nghỉ hết thời gian theo quy định tại các khoản 1, 3 và 5 Điều 139 của Bộ luật này mà không bị cắt giảm tiền lương và quyền, lợi ích so với trước khi nghỉ thai sản; trường hợp việc làm cũ không còn thì người sử dụng lao động phải bố trí việc làm khác cho họ với mức lương không thấp hơn mức lương trước khi nghỉ thai sản” (Điều 140).
- Sửa đổi quy định về bảo vệ thai sản: “Người sử dụng lao động không được sa thải hoặc đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động đối với người lao động vì lý do kết hôn, mang thai, nghỉ thai sản, nuôi con dưới 12 tháng tuổi trừ trường hợp đặc biệt” (Khoản 3 Điều 137).
- Bổ sung quy định về trợ cấp cho người lao động (cả nam và nữ) trong thời gian chăm sóc con ốm đau, thai sản và thực hiện các biện pháp tránh thai: “Thời gian nghỉ việc khi chăm sóc con dưới 07 tuổi ốm đau, khám thai, sẩy thai, nạo, hút thai, thai chết lưu, phá thai bệnh lý, thực hiện các biện pháp tránh thai, triệt sản, người lao động được hưởng trợ cấp theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội” (Điều 141).
- Bổ sung quy định trách nhiệm của người sử dụng lao động: “Giúp đỡ, hỗ trợ xây dựng nhà trẻ, lớp mẫu giáo hoặc một phần chi phí gửi trẻ, mẫu giáo cho người lao động” (Khoản 4 điều 136).
Với những thay đổi, bổ sung liên quan đến “Tiền lương, HĐLĐ, thời giờ làm việc, thời giờ nghỉ ngơi, tuổi hưu, quyền tự do tìm kiếm việc làm, thương lượng tập thể theo hướng thúc đẩy bình đẳng giới, hoàn thiện khung pháp lý về phòng chống quấy rối tình dục tại nơi làm việc” đã nhấn mạnh sự quan tâm của Đảng và Nhà nước đối với công tác bình đẳng giới cũng như đảm bảo quyền lợi của lao động nữ. Và điều này đã thôi thúc tập thể nữ lao động Công ty Phát triển Thủy điện Sê San càng tự tin, không ngừng trau dồi kiến thức chuyên môn, các kỹ năng mềm đề ngày càng đóng góp hiệu quả vào quá trình hoạt động sản xuất của Công ty cũng như khẳng định vị trí vai trò của lao động nữ trong xu thế phát triển bình đẳng nam nữ của Việt Nam và trên thế giới./.